sobota, 14 listopada 2026

Ogólnopolski Dzień Seniora 2026. Od Kenii – przez Europę – do Turcji

  

Skoro we wpisach na moim blogu nawiązuję do różnych świąt nietypowych, to nie mogę pominąć Ogólnopolskiego Dnia Seniora.

O ile Międzynarodowy Dzień Osób Starszych obchodzony na całym świecie 1 października został ustanowiony przez Zgromadzenie Ogólne ONZ (w 1990 roku), to polskie święto poświęcone moim rówieśnikom nie ma oficjalnego aktu prawnego ani jednego państwowego twórcy. Ogólnopolski Dzień Seniora w Polsce, świętowany 14 listopada, został spopularyzowany przez organizacje pozarządowe, stowarzyszenia oraz instytucje zajmujące się osobami starszymi. Celem tego święta jest rozpowszechnianie wiedzy o prawach osób starszych, w tym prawie do godnego ich życia, promowanie aktywności osób w podeszłym wieku oraz dążenie do integracji młodszych grup społecznych z seniorami.

Promowanie aktywności!

Moja aktywność w mijającym roku, podobnie jak w ciągu ostatnich kilkunastu latach, koncentrowała się na podróżach. W 2026 roku odbyłam pięć podróży, które trwały łącznie 94 dni/trzy miesiące. Odwiedziłam osiem krajów, w tym cztery po raz pierwszy (Kenia, Monako, Lichtenstein, Irlandia). W pozostałych czterech (Francja, Niemcy, Austria, Turcja) odwiedziłam miejsca, w których wcześniej nie byłam. 

 

Nie mogę też zapomnieć, że życie – kolejny incydent na Bliskim Wschodzie – wymusiło zmianę planów. Kwiecień miał wyglądać zupełnie inaczej. Pozostało mi nadrobienie zaległości „europejskich”. W końcu będąc na „moim” kontynencie, zawsze mogę, w ostateczności, gdy zwiodą połączenia lotnicze, wrócić do Polski na piechotę! 

 14 stycznia–9 lutego: Kenia  

12 kwietnia–6 maja: Monako, Francja (Prowansja i Lyon)

13–17 czerwca: Irlandia (Dublin)

13–27 lipca: Niemcy (Monachium, Füssen/Newschwanstein, Lindau), Lichtenstein (Vaduz), Austria (Bregencja, Feldkirch, Salzburg)

16 września–10 października: Turcja 

Mam co wspominać…

W Kenii pływałam po jeziorze Wiktorii, chodziłam śladami Karen Blixen i Joy Adamson (Elza z afrykańskiego buszu), w Mombasie karmiłam żyrafy. W PN Hell,s  Gate, nad jeziorem Naivasha patrzyłam w oczy góralkom skalnym a z daleka podziwiałam bawoły, antylopy i guźce. Żyrafy i lwy w Parku Narodowym Nairobi.  
 


W Monako wspominałam Grace Kelly. Szczęścia w kasynach Monte Carlo nie szukałam. 

Podróż po południowych rejonach Francji to podróż szlakiem artystycznym – Chagall, Matisse, Picasso, Van Gogh, Renoir… O niektórych ze spotkań ze schedą artystów, dla których Prowansja stała się domem, już pisałam, do innych jeszcze będę wracała.



Ale to nie tylko sztuka wezwała mnie do Francji, żeby wspomnieć chociażby klify w Cassis czy podmokłe tereny Camargue (delta Rodanu). 


Jak spora część większych ode mnie pasjonatów literatury, całego Ulissesa Jamesa Joyce'a nie przeczytałam, ale uczestniczenie w Dniach Blooma w Dublinie sprawiło mi niebywałą przyjemność. 
 



Monachium to oddzielny rozdział – każdy czas spędzony tam byłby za krótki. Królowały sztuka i historia. Jeszcze do nich wrócę – we wpisach na blogu.

Stara Pinakoteka

 

Potem były zamki, w tym ten najsławniejszy – Neuschwanstein, najsławniejszym spośród zamków Ludwika II Bawarskiego. I Jezioro Bodeńskie. https://emerytkawpodrozy.blogspot.com/p/niemcy.html


Stąd już blisko do Liechtensteinu. Zamek Vaduz z XIV wieku, będący siedzibą rodziny książęcej Liechtensteinów, wiszący na skale, na wysokości 570 m n.p.m., widziałam z każdego punktu w mieście Vaduz. https://emerytkawpodrozy.blogspot.com/p/liechtenstein.html


Wizyty w Salzburgu nigdy nie planowałam, ale kiedy okazało się, że z tej podróży najlepiej wracać pociągiem, który jedzie przez Salzburg, włączyłam go do harmonogramu. I tak „spotkałam się” z Mozartem.


Stambuł, Troję i Pergamon w Turcji zwiedziłam lata temu (Stambuł przypomniałam sobie w ubiegłym roku w czasie stopoveru w podróży do Bahrajnu i Omanu). Ale „na liście” miejsc do zobaczenia była Kapadocja. Zanim dojechałam do Göreme, zanim spędziłam godziny wędrując między kominami wróżek, zanim zwiedziłam skalne miasta i kościoły, odwiedziłam Ankarę, Efez, Pamukkale, Adanę, Mersin i Tars a w Konyi poddałam się urokowi i mistycyzmowi tańca derwiszów. 

https://emerytkawpodrozy.blogspot.com/p/turcja.html 



A „po drodze” prehistoryczne dolmeny Irlandii i neolityczna osada w Turcji, rzymskie ruiny, historyczna zabudowa europejskich miast i futurystyczna architektura przełomu wieków…

Rok 2027 bieży wielkimi korkami. Plany są…
















wtorek, 3 listopada 2026

Villa des Arènes – Muzeum Matisse’a w Nicei. Francja

  

Siedemdziesiąt dwa lata temu zmarł Henri Matisse (1869–1954), francuski malarz uważany za prekursora fowizmu.

[AI] Fowizm to awangardowy kierunek w malarstwie francuskim, rozwijający się głównie w latach 1905–1907, charakteryzujący się (m.in.) używaniem jaskrawych agresywnych kolorów, deformacją kształtów, stosowanie ciemnego konturu.

Autoportret

Henri-Émile-Benoît Matisse urodził się 31 grudnia 1869 roku w Le Cateau-Cambrésis w północnej Francji. Miał być prawnikiem, rozpoczął studia prawnicze, pracował w kancelarii prawnej. Malować zaczął około 1890 roku podczas rekonwalescencji po operacji wyrostka robaczkowego. Na ścieżkę kariery prawniczej już nie wrócił – poświęcił się sztuce. Dużo podróżował, kilkukrotnie zmieniał miejsce zamieszkania. W 1917 roku po raz pierwszy przyjechał do Nicei. W 1938 roku na stałe zamieszkał w nicejskiej dzielnicy Cimiez, w której mieszkał (w różnych miejscach) do końca życia. Zmarł w Nicei 3 listopada 1954 roku. Został pochowany na cmentarzu obok Klasztoru Cimiez – klasztoru franciszkanów na wzgórzu Cimiez, którego początki sięgają X wieku.

Matisse, poza malarstwem uprawiał rzeźbę i grafikę. Projektował tkaniny, ilustracje do książek, kolaże.  Jedna z największych kolekcji jego dzieł zgromadzono w monograficznym muzeum w Nicei – Muzeum Matisse’a.

Muzeum zostało otwarte w 1963 roku w Villa des Arènes – XVII-wiecznej budowli w dzielnicy Cimiez. Matisse mieszkał w tej dzielnicy, ale nie w miejscu, które poświęcono jego twórczości.

Budynek został wzniesiony w latach 1670–1685. Po ukończeniu obiekt nazwano pałacem Gubernatisów (palais Gubernatis) – od nazwiska fundatora i właściciela, Jeana-Baptiste’a Gubernatisa, ówczesnego konsula w Nicei. W 1950 roku miasto Nicea wykupiło budynek z rąk prywatnych. Wówczas nadano jej nową nazwę – Villa des Arènes – ze względu na jej bezpośrednie sąsiedztwo z rzymskimi ruinami i amfiteatrem (arènes) w dzielnicy Cimiez.


Utworzone w Ville des Arènes w 1963 roku muzeum początkowo zajmowało pierwsze piętro budynku – parter przeznaczono na muzeum archeologiczne. W 1989 roku placówkę archeologiczną przeniesiono na pobliski teren wykopalisk, co umożliwiło rozbudowę Musée Matisse. Po czteroletniej przerwie związanej z renowacją i restrukturyzacja (autor projektu – architekt Jean-François Bodin), muzeum ponownie otwarto w 1993 roku.


Stała kolekcja muzeum składa się z rozmaitych darów – przede wszystkim od samego Matisse’a oraz jego spadkobierców, a także dzieł przekazanych przez państwo francuskie. W zbiorach znajduje się 68 obrazów i gwaszy, 236 rysunków, 218 grafik, 95 fotografii, 57 rzeźb, 14 książek ilustrowanych przez artystę, 187 przedmiotów należących niegdyś do malarza, a także szablony, tkaniny dekoracyjne, ceramika, witraże oraz dokumenty.


Poszczególne ekspozycje dotyczą różnych okresów i różnych form twórczości artysty. Np. motywy roślinne, inspiracje podróżami (w tym kolekcja tkanin przywiezionych przez niego z pordróży), grafiki. Dużą wystawę poświęcono projektowi Kaplicy Różańcowej dla sióstr dominikanek w Vence (gdzie Matisse mieszkał w 1943 roku). Projekt ten obejmował architekturę wnętrza, malowidła, witraże, meble oraz szaty liturgiczne. Sam Matisse uważał tę pracę za najważniejszą w jego karierze.